21 0686 2040
Αποσυμπίεση – Σπονδυλοδεσία της Σπονδυλικής Στήλης
Τι είναι η αποσυμπίεση σπονδυλικής στήλης;
Αποσυμπίεση σπονδυλικής στήλης (decompression) ονομάζεται η απελευθέρωση των νεύρων που γίνεται είτε κατά την δισκεκτομή, τρηματεκτομή ή πεταλλεκτομή. Σε όλες τις περιπτώσεις αφαιρείται δίσκος ή το οστό που πιέζει τα νεύρα και προκαλεί τα νευρογενή πόνο ή τα νευρολογικά συμπτώματα (αδυναμία ή μούδιασμα) στα χέρια ή στα πόδια.
Η απλή αποσυμπίεση δεν έχει θέση στον αξονικό (κορμικό) πόνο.
Η αποσυμπίεση σπονδυλικής στήλης μπορεί να συνδυάζεται με σπονδυλοδεσία.
Τι είναι η σπονδυλοδεσία;
Η σπονδυλοδεσία είναι η συνένωση δύο ή και περισσότερων σπονδύλων και γίνεται με την χρήση οστικών μοσχευμάτων που λαμβάνονται από τη λεκάνη του ασθενούς (αυτόλογα) ή από τράπεζα μοσχευμάτων (ετερόλογα).
Τα τελευταία χρόνια σχεδόν σε όλες τις περιπτώσεις υποβοηθάται με τη χρήση βιδών και ράβδων και άλλων υλικών, φτιαγμένων από μέταλλα όπως το τιτάνιο, που συγκρατούν ακίνητους τους σπονδύλους σαν εσωτερικός νάρθηκας μέχρις ότου ‘πίασουν’ τα οστικά μοσχεύματα και ενωθούν οι σπόνδυλοι.
Οι βασικές ενδείξεις για σπονδυλοδεσία είναι η σπονδυλολίσθηση, η σκολίωση, τα κατάγματα σπονδυλικής στήλης και οι μεταστάσεις στη σπονδυλική στήλη. Η πιο συνηθισμένη από αυτές είναι η σπονδυλολίσθηση λόγω εκφύλισης. Στην περίπτωση αυτή η σπονδυλοδεσία καταργεί την κίνηση ανάμεσα στους δύο ή περισσότερους σπονδύλους με στόχο να σταματήσει τον τοπικό πόνο και να προστατεύσει τα νεύρα.
Πώς γίνεται η σπονδυλοδεσία;
Κατά τη διάρκεια του χειρουργείου, μετά την αποσυμπίεση των νεύρων, τοποθετούνται τα υλικά σπονδυλοδεσίας (βίδες και ράβδοι), τα οποία ενώνουν τους σπονδύλους. Στη συνέχεια χρησιμοποιείται οστικό μόσχευμα, το οποίο κάνει μόνιμη τη σπονδυλοδεσία.
Οι βασικές τεχνικές είναι:
- Πρόσθια, λοξή, πλάγια ή οπίσθια προσπέλαση: για την τοποθέτηση του μοσχεύματος στον δίσκο, κατά κανόνα με πολύ μικρές τομές. Δεν υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ τους ως προς το τελικό αποτέλεσμα, αρκεί να πετύχει η ένωση των σπονδύλων.
- Διαδερμική σπονδυλοδεσία: οι βίδες τοποθετούνται με τη βοήθεια του ακτινολογικού μηχανήματος, μόνο με μικρές τομές πάνω από κάθε σπόνδυλο που συμμετέχει. Με την τοποθέτηση και μεσοσπονδύλιου εμφυτεύματος η σπονδυλοδεσία γίνεται 360°.
- Ρομποτική σπονδυλοδεσία: επιτρέπει μεγαλύτερη ακρίβεια στην τοποθέτηση των υλικών και μικρότερο χρόνο χειρουργείου, με το βέλτιστο αποτέλεσμα στις σύνθετες επεμβάσεις σπονδυλοδεσίας. Σε μικρές σπονδυλοδεσίες ενός ή δύο επιπέδων δεν φαίνεται να κάνει σημαντική διαφορά.
Πότε χρειάζεται σπονδυλοδεσία μέσης ή αυχένα;
- Σπονδυλολίσθηση: οι μικρού βαθμού σπονδυλολισθήσεις μπορούν να αντιμετωπιστούν με απλή αποσυμπίεση των νεύρων, ενώ οι μεγαλύτερες εκφυλιστικές σπονδυλολισθήσεις χρειάζονται σπονδυλοδεσία για την αναχαίτηση της πιθανής επιδείνωσης της ολίσθησης.
- Σπονδυλική στένωση: η σπονδυλοδεσία έχει αυστηρές ενδείξεις. Απόλυτη ένδειξη είναι η ταυτόχρονη ύπαρξη σκολίωσης μεγαλύτερης από 20° ή σπονδυλολίσθησης.
- Δισκοπάθεια μέσης: όταν η συντηρητική αγωγή, δηλαδή η συστηματική γυμναστική για τουλάχιστον ένα εξάμηνο, δεν έχει αποτέλεσμα και ο πόνος επιμένει. Σε δισκοπάθεια ενός ή δύο επιπέδων τα αποτελέσματα είναι εξαιρετικά, ενώ όσοι πάσχουν σε τρία ή περισσότερα επίπεδα δεν είναι υποψήφιοι για χειρουργείο.
- Κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου: σε κήλη δίσκου που προκαλεί ισχιαλγία, η σπονδυλοδεσία, κατ’ αρχήν, δεν χρειάζεται.
- Σπονδυλοδεσία αυχένα: η πρόσθια αυχενική δισκεκτομή και σπονδυλοδεσία (ACDF) είναι η πιο συνηθισμένη εγχείρηση για τα συμπτώματα που οφείλονται στην εκφύλιση και την κήλη του δίσκου του αυχένα. Ο δίσκος αντικαθίσταται με κλωβό (cage) που περιέχει οστό και η σπονδυλοδεσία συνήθως σταθεροποιείται με μεταλλική πλάκα.
- Σκολίωση και κατάγματα: η σπονδυλοδεσία είναι το κλασικό χειρουργείο της σκολίωσης, καθώς και η κλασική επέμβαση στα κατάγματα της σπονδυλικής στήλης, που σήμερα γίνεται όλο και περισσότερο διαδερμικά.
Ποιες είναι οι επιπλοκές της σπονδυλοδεσίας;
Η σπονδυλοδεσία παρουσιάζει μικρά ποσοστά επιπλοκών. Οι γενικές επιπλοκές είναι η λοίμωξη του τραύματος και η θρομβοφλεβίτιδα ή και η πνευμονική εμβολή. Η πιθανότητα νευρολογικής βλάβης (βλάβη νεύρου ή παράλυση) είναι εξαιρετικά μικρή, πράγμα που διασφαλίζεται με την παρακολούθηση των νεύρων την ώρα του χειρουργείου (νευροπαρακολούθηση).
Οι πιο ειδικές επιπλοκές αφορούν:
- Αστοχία της σπονδυλοδεσίας: με θραύση ή χαλάρωση των βιδών. Εμφανίζεται σε ποσοστό κάτω από 5% και σπάνια είναι συμπτωματική.
- Εκφύλιση του παρακείμενου επιπέδου: τα επίπεδα πάνω και κάτω από τη σπονδυλοδεσία απορροφούν μεγαλύτερα φορτία και μπορεί να εκφυλιστούν ταχύτερα. Υπολογίζεται ότι το 25% των ασθενών εμφανίζουν βλάβη παρακείμενου επιπέδου μέσα στη δεκαετία, η οποία πιθανόν να χρειάζεται χειρουργείο.
Υπάρχει επίσης ένα ποσοστό ασθενών που δεν ανακουφίζεται από τον πόνο μετά τη σπονδυλοδεσία, γι’ αυτό και η σωστή επιλογή του ασθενούς είναι πολύ σημαντική. Για τη διατήρηση της κίνησης σε επιλεγμένες περιπτώσεις δείτε και την ολική αρθροπλαστική δίσκου.
Πόσο διαρκεί η ανάρρωση μετά τη σπονδυλοδεσία;
Οι περισσότεροι ασθενείς σηκώνονται από το κρεβάτι την ίδια μέρα ή την επομένη του χειρουργείου και, μετά από σπονδυλοδεσία, επιστρέφουν στο σπίτι τους σε 2-3 μέρες. Το περπάτημα είναι η βασική μετεγχειρητική φυσικοθεραπεία.
Συνήθως οι ασθενείς απουσιάζουν από την εργασία τους έναν μήνα μετά από σπονδυλοδεσία, εκτός αν πρόκειται για χειρωνακτική εργασία, όπου ίσως χρειαστούν και 3 μήνες. Τα διαστήματα για το τρέξιμο και τα αθλήματα επαφής είναι διπλάσια από αυτά της μικροδισκεκτομής (6 βδομάδες και 3 μήνες αντίστοιχα) και πάντα αποφασίζονται από τον χειρουργό.
Το κάπνισμα αναστέλλει τη δημιουργία του νέου οστού κατά τη σπονδυλοδεσία, γι’ αυτό πρέπει να σταματάει 2 μήνες πριν το χειρουργείο και 6 μήνες μετά. Αναλυτικές οδηγίες θα βρείτε στις σελίδες Προεγχειρητικές Ερωτήσεις και Μετεγχειρητικές Οδηγίες και Προετοιμασία για χειρουργείο.
ΕΠΕΙΓΟΝ ΧΕΙΡΟΥΡΓΕΙΟ
Ένα χειρουργείο σπονδυλικής στήλης για εκφυλιστική νόσο είναι σπάνια επείγον. Δυστυχώς η λέξη ΠΑΡΑΛΥΣΗ χρησιμοποιείται συχνά για να χειραγωγηθούν οι ασθενείς.
Προκειμένου για εκφυλιστικές παθήσεις, επείγον είναι ένα χειρουργείο μόνο όταν υπάρχει αρχόμενη αδυναμία (παράλυση) στα πόδια ή στα χέρια, αλλά και πάλι ο βαθμός του επείγοντος εξαρτάται από την έκταση αυτής. Σε εξαιρετική αδυναμία οι ασθενείς πρέπει να χειρουργηθούν εντός των επομένων ημερών.
Διαφορετικά είναι τα πράγματα για τα κατάγματα και τη μεταστατική νόσο, όπου τα περιθώρια αποτελεσματικής παρέμβασης σε περίπτωση αδυναμίας είναι πολύ στενότερα.
Από την άλλη, ο πόνος είναι μια σχετική ένδειξη χειρουργείου και ο ασθενής πρέπει να πάρει την απόφαση να χειρουργηθεί μόνος του, γνωρίζοντας ότι η εκφύλιση αθροίζεται και συνεπώς μάλλον θα χειροτερεύει με το χρόνο, όπως επίσης και ότι ο χρόνος μετράει αντίστροφα για το τελικό αποτέλεσμα για τα πιεσμένα νεύρα.
Συχνές Ερωτήσεις για τη Σπονδυλοδεσία
Τι είναι η σπονδυλοδεσία της σπονδυλικής στήλης;
Η σπονδυλοδεσία είναι η συνένωση δύο ή περισσότερων σπονδύλων με οστικά μοσχεύματα, που λαμβάνονται από τη λεκάνη του ασθενούς (αυτόλογα) ή από τράπεζα μοσχευμάτων (ετερόλογα). Σχεδόν πάντα υποβοηθάται με βίδες και ράβδους από τιτάνιο, που κρατούν ακίνητους τους σπονδύλους σαν εσωτερικός νάρθηκας μέχρι να ενωθούν.
Τι είναι η αποσυμπίεση νεύρου στη σπονδυλική στήλη;
Αποσυμπίεση ονομάζεται η απελευθέρωση των νεύρων κατά τη δισκεκτομή, την τρηματεκτομή ή την πεταλεκτομή. Αφαιρείται ο δίσκος ή το οστό που πιέζει τα νεύρα και προκαλεί πόνο, αδυναμία ή μούδιασμα στα χέρια ή στα πόδια. Η απλή αποσυμπίεση δεν βοηθά στον αξονικό (κορμικό) πόνο και μπορεί να συνδυάζεται με σπονδυλοδεσία.
Σε ποιες περιπτώσεις γίνεται σπονδυλοδεσία;
Οι βασικές ενδείξεις είναι η σπονδυλολίσθηση, η σκολίωση, τα κατάγματα και οι μεταστάσεις στη σπονδυλική στήλη, με συχνότερη τη σπονδυλολίσθηση λόγω εκφύλισης. Στη δισκοπάθεια μέσης εξετάζεται όταν η συστηματική γυμναστική για τουλάχιστον ένα εξάμηνο δεν έχει αποτέλεσμα, ενώ στην κήλη δίσκου που προκαλεί ισχιαλγία κατ’ αρχήν δεν χρειάζεται.
Τι είναι η ρομποτική σπονδυλοδεσία;
Στη ρομποτική σπονδυλοδεσία το ρομποτικό σύστημα επιτρέπει μεγαλύτερη ακρίβεια στην τοποθέτηση των υλικών και μικρότερο χρόνο χειρουργείου, με το βέλτιστο αποτέλεσμα στις σύνθετες επεμβάσεις σπονδυλοδεσίας. Σε μικρές σπονδυλοδεσίες ενός ή δύο επιπέδων δεν φαίνεται να κάνει σημαντική διαφορά. Περισσότερα για τη ρομποτική χειρουργική σπονδυλικής στήλης.
