Ισθμική Σπονδυλολίσθηση

Παρουσίαση

Μπορείτε να κατεβάσετε το pdf από εδώ.

Όταν αναφερόμαστε στη σπονδυλόλυση εννοούμε το κάταγμα του ισθμού σπονδύλου της οσφυϊκής μοίρας, το οποίο εντοπίζεται συνήθως στον Ο5 σπόνδυλο. Η συχνότητα είναι περίπου 5-10% στο γενικό πληθυσμό και σχεδόν διπλάσια στους αθλητές.
Επίσης, αποτελεί την πιο συνηθισμένη αιτία οσφυαλγίας στα παιδιά, ενώ αντιμετωπίζεται συντηρητικά με κηδεμόνα, παυσίπονα, φυσικοθεραπεία και τροποποίηση άσκησης.
Το 25% των σπονδυλολύσεων σχετίζονται με τη σπονδυλολίσθηση. Πρόκειται για την κατάσταση όπου κάποιος σπόνδυλος ολισθαίνει, δηλαδή μετατοπίζεται, πάνω σε άλλο σπόνδυλο, συνήθως ο Ο5 επί του Ι1 (ιερού οστού).
Οι σπονδυλολισθήσεις  συνήθως είναι μικρές (low grade ή πρώτου και δεύτερου βαθμού). Σπανιότερα μπορεί να είναι μεγάλες (high grade ή τρίτου, τέταρτου βαθμού ή και σπονδυλόπτωση) και αντιμετωπίζονται -κατά κανόνα- χειρουργικά.

H σπονδυλολίσθηση εμφανίζεται στην παιδική ηλικία και συνήθως στο Ο5-Ι1 επίπεδο. Διακρίνεται σε δύο τύπους:

  1. Δυσπλαστική σπονδυλολίσθιση
  2. Ισθμική σπονδυλολίσθιση

Ισθμική Σπονδυλολίσθηση – Τι είναι;

Η ισθμική σπονδυλολίσθηση αφορά σε κάταγμα στα οπίσθια στοιχεία, συνήθως του 5ου οσφυϊκού σπονδύλου (το κάταγμα ονομάζεται λύση, άρα σπονδυλό-λυση).
Το κάταγμα αυτό μπορεί στη συνεχεία να οδηγεί σε ολίσθηση του Ο5 και του Ι1 σπονδύλου.

Στους Ινδοευρωπαϊκούς πληθυσμούς το ποσοστό σπονδυλόλυσης υπολογίζεται τουλάχιστον 5% (στα παιδιά που αθλούνται φτάνει έως και 15%). Μόνο ένα μικρό ποσοστό αυτών των ασθενών θα οδηγηθεί στην σπονδυλολίσθηση.

Ισθμική Σπονδυλολίσθηση – Συμπτώματα

Η σπονδυλόλυση είναι επώδυνη αλλά η σπονδυλολίσθηση μπορεί να μην είναι και τα συμπτώματα ποικίλουν ανάλογα με το μέγεθός της.

Αν η ολίσθηση είναι μεγάλου βαθμού, τότε τα συμπτώματα που εμφανίζονται είναι:

  • Πόνος στους γλουτούς, κυρίως κατά την άσκηση,
  • Μυϊκοί σπασμοί
  • Αδυναμία των κάτω άκρων
  • Σφιχτοί οπίσθιοι μηριαίοι
  • Διαταραχή της βάδισης

Σε περίπτωση σοβαρότερης σπονδυλολίσθησης, αλλάζει όλη η εικόνα του σώματος, με εμφάνιση βάδισης με λυγισμένα γόνατα και ισχία.

Ισθμική Σπονδυλολίσθηση – Διάγνωση

Η διάγνωση πραγματοποιείται από χειρουργό σπονδυλικής στήλης, ο οποίος θα κάνει λήψη του ιστορικού και θα καταγράψει τη συμπτωματολογία. Η καταγραφή των συμπτωμάτων σε σχέση με την ηλικία, είναι καθοδηγητικό στη διάγνωση στα παιδιά.
Στη σπονδυλόλυση συνήθως προηγείται έντονη άθληση και ο πόνος εντοπίζεται μόνο στη μέση.
Στη σοβαρή ολίσθηση, η εικόνα του ασθενούς είναι χαρακτηριστική. Το βάδισμα γίνεται με λυγισμένα γόνατα και ισχία και το παιδί δεν μπορεί να σκύψει μπροστά.
Κατά τη νευρολογική εξέταση μπορεί, επίσης, να υπάρχει μυϊκή αδυναμία ή μουδιάσματα στα πόδια.

Όσον αφορά στη σπονδυλολίσθηση, η διάγνωση τίθεται με τις απλές ακτινογραφίες. Μέσα από τις απεικονιστικές εξετάσεις, εκτιμάται και ο βαθμός της ολίσθησης.
Για την σπονδυλόλυση συνήθως απαιτούνται πιο σύνθετες εξετάσεις όπως η αξονική και η μαγνητική ακτινογραφία. Σε κάποιες περιπτώσεις κρίνεται απαραίτητο και το σπινθηρογράφημα των οστών μαζί με αξονική τομογραφία, δηλαδή το SPECT CT.

Ισθμική Σπονδυλολίσθηση – Ταξινόμηση

Υπάρχουν διάφοροι τρόποι ταξινόμησης της ισθμικής σπονδυλολίσθησης. Ο πιο κλασικός τρόπος είναι από 1 έως το 5. Έτσι, μπορούμε να μετρήσουμε το βαθμό που έχει γλιστρήσει ο ένας σπόνδυλος προς τον άλλον.
Ο βαθμός 5 προσδιορίζει την τέλεια αποχώρηση του ενός από τον άλλον, όπου και κάνουμε λόγο για σπονδυλόπτωση.

Ισθμική Σπονδυλολίσθηση – Συντηρητική Αγωγή

Στις περισσότερες περιπτώσεις σπονδυλύσεως, όπως στις περιπτώσεις 1ου και 2ου βαθμού σπονδυλολίσθησης, ακολουθείται συντηρητική αγωγή.
Αυτή περιλαμβάνει:

  • Ανάπαυση
  • Αποχή από τις δραστηριότητες
  • Λήψη αντιφλεγμονωδών φαρμάκων ή παυσίπονων
  • Φυσικοθεραπεία

Ισθμική Σπονδυλολίσθηση – Χειρουργική Αγωγή

Η χειρουργική αγωγή απευθύνεται στους ασθενείς που δεν έχουν ανταποκριθεί στην συντηρητική αγωγή. Επίσης, επιλέγεται σε περιπτώσεις ασθενών με ολίσθηση μεγαλύτερη του 3ου βαθμού.